Tarih — Kurtuluş Savaşı
Kurtuluş Savaşı
Mondros Ateşkesi sonrası işgallere karşı verilen bağımsızlık mücadelesidir.
Hazırlık dönemi
- Amasya Genelgesi (22 Haziran 1919): Mücadelenin gerekçesi, amacı ve yöntemi ilk kez ortaya konur: "Milletin istiklalini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır."
- Erzurum Kongresi (23 Temmuz 1919): Bölgesel toplanır, ancak alınan kararlar ulusaldır.
- Sivas Kongresi (4 Eylül 1919): Millî cemiyetler Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adı altında birleştirilir.
- TBMM'nin açılışı (23 Nisan 1920): Millî iradeye dayalı yeni yönetimin temeli atılır.
Cepheler ve zaferler
- I. ve II. İnönü (1921) — düzenli ordunun ilk başarıları
- Sakarya Meydan Muharebesi (23 Ağustos – 13 Eylül 1921): 22 gün süren savaş sonunda Yunan ilerleyişi durdu; Mustafa Kemal'e Gazi unvanı ve Mareşal rütbesi verildi.
- Büyük Taarruz (26 Ağustos 1922) ve 30 Ağustos Başkomutanlık Meydan Muharebesi
Savaşın sonu
Mudanya Ateşkesi (11 Ekim 1922) ile silahlar sustu; Lozan Antlaşması (24 Temmuz 1923) ile bağımsızlık ve sınırlar uluslararası alanda tanındı.
İpucu: Genelge/kongreleri "hangi belge neyi ilk kez söyledi" ekseninde ayır; sorular çoğunlukla bu ayrımı ölçer.
🧠 Kodlama / Hatırlatma
Hazırlık sırası — A · E · S · T:
Amasya (22 Haziran 1919) → Erzurum (23 Temmuz 1919) → Sivas (4 Eylül 1919) → TBMM (23 Nisan 1920)
Cümleyle: "Ayşe Erzurum'dan Sivas'a, oradan TBMM'ye." Ay köprüsü: Haziran → Temmuz → Eylül → Nisan; yazdan güze, sonra bahara.
Hangi belge neyi ilk kez söyledi?
- Amasya → gerekçe, amaç ve yöntem ilk kez
- Erzurum → bölgesel toplandı, kararları ulusal
- Sivas → cemiyetler tek çatı altında
Zafer zinciri: İnönü (1921) → Sakarya (1921) → Büyük Taarruz (1922) → Mudanya (1922) → Lozan (1923). Sakarya'nın ödülü: Gazi unvanı + Mareşal rütbesi.